Nhờ đọc bản thảo: hỏi câu cụ thể, đừng hỏi có được không

Câu "anh xem giúp em bài này có được không" gần như luôn nhận về một câu trả lời vô dụng — vài lỗi chính tả và một lời khen chung chung.

Không phải vì người đọc lười, mà vì bạn chưa nói cho họ biết bạn cần gì.

Hỏi câu cụ thể

• Lập luận ở mục ba có thuyết phục không.
• Phần phương pháp có đủ chi tiết để anh làm lại được không.
• Anh có thấy chỗ nào tôi nói quá so với dữ liệu không.
• Câu hỏi cụ thể nhận về nhận xét cụ thể.

Nói rõ giai đoạn

• Bản thảo đầu: chỉ cần nhận xét cấu trúc, đừng sửa câu.
• Bản gần cuối: sửa câu chữ được rồi.
• Không nói rõ thì người ta sửa dấu phẩy trong đoạn bạn sắp xoá.

Chọn người đọc

• Một người trong chuyên ngành hẹp: kiểm nội dung.
• Một người ngoài chuyên ngành: kiểm độ rõ.
• Hai người này bắt được hai loại lỗi hoàn toàn khác nhau.

Nhận nhận xét

• Không giải thích, không bào chữa — ghi lại và cảm ơn.
• Nếu bạn phải giải thích mới hiểu được, thì bài chưa rõ.
• Quyết định sửa gì sau, không quyết ngay lúc nghe.

Có đi có lại

• Đọc bài cho người khác là cách học viết nhanh nhất.
• Nhìn lỗi của người khác dễ hơn nhìn lỗi của mình.
• Và nó xây dựng quan hệ bạn cần cho những lần sau.

Một điều đáng nhớ

Khi nghe nhận xét, đừng giải thích.

Nếu bạn cần giải thích thì người đọc mới hiểu, đó chính là bằng chứng bài viết chưa đủ rõ — và độc giả thật sẽ không có bạn ngồi cạnh để giải thích cho họ.

Câu hỏi thường gặp